کیماباران کردنى شارى هەلەبجە لە لایەن درەندەترین رژیم رەنکە پینوسەکەم بتواننیت لە یادیدا دەردە کولیک بـــۆ خاکیکى ناســـــۆرو جەستەى ســــوتاوى مرۆڤانیک بکات کە بوونە قوربانى لەم کارەساتە دلهەژینە .، وەلى خــەمەکان زیاتر قول دەبنەوە کاتیک بمانەویت لە ئاست ئەم روداوە تیبفکرین ولیــکۆلینەوە ئەنجام بدین و ئەنجامـەکەى ببین !! بەلى هەلـــــەبجە نمونەى بەرخــــۆدانى و ناسنامەى ئیستاى ئەم گەلەیە بە میژزووى خەبات و قوربانى دانى پیـشینەى میژووى و دروســت کردنى کەلەپیاو ى سەرمەشقى مەیــــــدان ، تـــــادەکاتە رووداوى کیمیاباران کردن کردن دواى ، بەلى هەلەبجە بوو بە هیماى جوامیـرى و نەبەردى بۆ ویژدان فرۆشانى سەر رووى زەوى و کۆمەلکەى نیودەولەتى ، لە زهن و بیرى ئیمەدا کیمیاباران کردنى ئەمشارە بۆتە سرودو ئاوازى بــــەرگرى کردن لە نیشتیمان ، ئەم سرودو ئـــــاوازو ملوانکە یەى لـــــە کــــــە لەبیبانى ئەفریقــیاوە کاتیک نـــــاوى کــــورد دینم یەکسەر مامۆســـــتاکان و خویندکاران خەجالەت دەکیشن بۆ ئەم گـــــەلـــــە کــــــەواى لى هـــــات و کـــــۆمەلکەى نیودەولەتیش لە ئاستى بى بەرپرسیار بوو، کیمیاباران کردنى ئـــەم شــــــارە بەبەرچاوى کۆمەلگەى نیودەولەتیەوە حالەتیکى ئـــابروبەرو شـــــــەرمنانەیە بۆ زلهیزەکان ، بەلام ئەمە نەک لاى ئـەوان نائەخلاقى نەبوو بەلکو حــــالەتیکى ئاسای بوو وە لە سەرو ئاسای بوو کە مومکین بوو بۆ ئەنـــــجام دان جـــــونکە ئیستاش کاتیک لە ستراتیژى کۆمەلکەى نیودەولەتى سەرنج دەدەین لە بارەى ئەم چەکەوە چەند راستیەکمان بۆ روندەبیتەوە کە : 
چـــــــەکى ویران کەر بە هـــەر سى جۆرى ( نەوەوى و کیمایى و بایەلۆجى ) لەدەست کۆمپانــیا زەبەلاحەکانى ولاتە زلهیزەکاندایە کــــــەئەوان دایمەنە مؤو هەلسورینەرى هەر کاریکن کــە بیان هەویت ئەنجامى بدەن بـــــۆیە زلهیزەکان ستراتیزیەتیکى دریزخایەنیان بۆ کۆمیانیاکانى ئەم جەکە دارشتووە کە برتيیەلة: 
گەشەبیدانى هەستى ترس لـەدلى دەولەتەکانى جــــــیهانى سى بۆ ئەوەى بەردەوام هەست بە نەبونى ئەمان بکەن لە و ولات و حەرەکاتانەى کـە کیشە و دژایەتیان هەیە لــــەکەل ســـــــیتەمەکانى ئەو ولاتانە کـــــــە هاوپەیمان و هاوشەریکیانن، بەکارهـینانى ئـــەم جــــــــەکەش لەلایەن رزیمى لەناو چووى عیراقەوە لەمە بەدەرنەبوو کە ئەمریکاو فەرەنساو بریتانیاو هۆلەندا بە یاریەکە ئاگارداربوون کە سەدام ئەم چەکە بەکار دەهینیت، هــــــەر لەم کاتەش بوو کە عیراق شەرى لەگەل ایران هەبوو وە دۆستیکى نزیکى ئەمـــــریکاو رۆزئاوا بوو، بۆیە جیگەى ئەسەفە ئیمە کەبیمان وابیت کۆمەلکەى نیودەولەتى هــــــاوسۆز وهاو شانمان نە بووە لە ئاسات ئەم رورداوە و ناساندنى بە دونیا.. ئیستاش لەکەل دابیت ئەم ستراتیژیەتە لــــــە لایەن کۆمــــــەلکەى نیودەولەتى برەوى پیدەدەریت و لەهەر ئان وساتیک بیت گەلــــە ستەم دیدەکانى نـــــاوچــــــەکە هەلبژاردەیەکى نێو ئەجینداکانیانن لــەبەکارهیانى ئەم چەکە ، لـــــەکۆتـــــایدا ئیمە ئیستا هە لبجە دەبینین کە تا ئیستا برینەکانى ساریژ نەبووە و نیـکاکانىى بەرکەوتوانى ئەم چەکە بەبەرچاومانەوەن کـــــە هەمووى بریەتى لەحەسرەت بۆیە هەلەبجە و هـــەلەبجیەیەکان تـــــابلۆیەکى حەزینن کە دەکریت بکرین بە هاندەریک بۆ زیان و بەرخۆدان..